Jak kupuje polski konsument?

W ostatnim czasie zaszły dość znaczące zmiany w zakresie zachowań zakupowych Polaków, na co olbrzymi wpływ wywarła pandemia i jej gospodarcze oraz społeczne konsekwencje. Ludzie zamknięci w domach zaczęli częściej korzystać z możliwości zakupów online, a poprzez ogólny kryzys spowodowany pandemią zaczęli w inny sposób wydawać swoje pieniądze, rezygnując często z wydatków związanych z rozrywką i wizyt w restauracjach, do czego w głównej mierze przyczynił się fakt zamknięcia tych miejsc na wiele tygodni.

Polski konsument funkcjonuje w nowej rzeczywistości

W najbliższej przyszłości, duży wpływ na decyzje konsumentów, poza kwestiami związanymi z ich osobistymi dochodami i obostrzeniami pandemicznymi, może mieć rosnąca inflacja. Według danych GUS, inflacja CPI w Polsce w sierpniu zwiększyła się do 5,5% r/r i od początku 2021 widać znaczącą tendencję wzrostową. Obecny poziom inflacji jest najwyższy od 20 lat, a, według prognoz, ma wciąż rosnąć. W innych krajach europejskich, jak Litwa czy Estonia, wskaźnik poziomu inflacji przekroczył już 6%, a w Niemczech inflacja nie była tak wysoka od 30 lat, dlatego trend rosnący jest tym bardziej prawdopodobny. Dla konsumentów oznacza to dynamiczny wzrost cen, którego tempo może nie pokrywać się z tempem wzrostu płac. A zatem polscy konsumenci mogą być w najbliższym czasie zmuszeni do kolejnych zmian w zakresie swoich decyzji zakupowych.

W wyniku pandemii aż 30% Polaków doświadczyło spadku dochodów, a 34% mieszkańców kraju nad Wisłą płaci wyższe rachunki za jedzenie, wodę, ogrzewanie itd. Spadek dochodów w większym stopniu dotknął kobiety, co może być spowodowane tym, że musiały one podjąć się opieki nad dziećmi, gdy te zostawały w domu podczas zamknięcia szkół. Jedynie 5% respondentów badania PwC wskazało na wzrost dochodów gospodarstwa domowego.

Na decyzje zakupowe konsumentów w czasie pandemii wpłynęła także zmiana sposobu pracy. Według raportu PwC, 50% badanych miało możliwość pracy zdalnej, a 72% osób nie pracujących zdalnie deklaruje, że specyfika wykonywanej przez nich pracy uniemożliwia wykonywanie jej na odległość. Praca zdalna sprawiła, że ponad połowa respondentów PwC ponosiła mniejsze koszty związane z transportem, jednak wiązało się to z innymi wydatkami i problemami, tj. wyższymi opłatami za prąd, koniecznością łączenia obowiązków domowych ze służbowymi, kosztami wyposażenia „domowego biura”, czyli zakupu krzesła, monitora itp., wyższymi opłatami za internet. Mimo to, 51% respondentów wskazało, że praca zdalna daje im poczucie bezpieczeństwa, a 39% woli pracować zdalnie niż z miejsca pracy.

Co jest ważne dla polskiego konsumenta?

Trudno nie zgodzić się ze stwierdzeniem Macieja Kroenke, cytowanego w raporcie „Nowy obraz polskiego konsumenta. Postawy i zachowania Polaków w obliczu pandemii koronawirusa”, wydanym przez PwC, który stwierdził, że „Polscy konsumenci od lat byli jednymi z najbardziej wrażliwych cenowo konsumentów w Europie”. Jak pokazują dane, pandemia pogłębiła te zachowania. 43% badanych w ww. raporcie twierdzi, że kwestia ceny produktu lub usługi jest jeszcze bardziej istotna przy dokonywaniu wyboru zakupowego niż przed pandemią. Ogółem, cena jest istotna dla 93% polskich konsumentów. Dlatego, zdaniem Kroenke, bardzo ważnym elementem sprzedaży w Polsce stanie się komunikacja akcji promocyjnych.

Polscy konsumenci robią zakupy w sklepach stacjonarnych i online. W zależności od kategorii produktów, zmienia się znaczenie kanału cyfrowego w sposobie robienia zakupów. 83% respondentów badania PwC kupuje artykuły spożywcze głównie w sklepach stacjonarnych, natomiast 42% badanych przy zakupie elektroniki wybiera głównie sklepy internetowe. Konsumenci lepiej oceniają zakupy w kanale cyfrowym niż w kanale tradycyjnym. 86% respondentów ocenia dobrze lub bardzo dobrze komfort robienia zakupów w kanale cyfrowym w sklepach oferujących wiele marek, przy czym w przypadku centrów handlowych komfort zakupów pozytywnie ocenia 53% badanych.

Do najważniejszych czynników, które wpływają na wybór danej marki przez konsumentów należą: jakość produktów (80% wskazań), cena (79% wskazań), znajomość marki (42% wskazań) i promocja (31% wskazań). Jak pokazują dane PwC, cena jest ważniejszym czynnikiem dla osób mieszkających w miastach powyżej 500 tys mieszkańców w grupie wiekowej 18-24 lat.

Polscy konsumenci w okresie pandemii wydawali najwięcej na artykuły spożywcze, produkty i usługi zdrowotne i pielęgnacyjne oraz elektronikę użytkową. Zgodnie z danymi PwC, technologia miała niebagatelne znaczenie dla Polaków w czasie pandemii. Mieszkańcy kraju nad Wisłą doceniają ją przede wszystkim za możliwość utrzymywania kontaktów z rodziną w czasie pandemii, możliwość robienia zakupów przez internet, możliwość bieżącego dostępu do informacji oraz pracę i naukę zdalną.

Tekst powstał w oparciu o:
Raport „Nowy obraz polskiego konsumenta. Postawy i zachowania Polaków w obliczu pandemii koronawirusa”, PwC
GUS
Analiza poziomu inflacji dokonana przez Credit Agricole

Start typing and press Enter to search